Wydarzenia

14.11.2018 kalendarium 31
Pałac Krzysztofory

Muzealna Akademia 67+/-: „Sztuki wodne” dawnego Krakowa

dodano 22.10.2018 - aktualizacja 15.11.2018
Zapraszamy 14 listopada o godz. 17.00 do Pałacu Krzysztofory, sala audytoryjna Kupferhaus, na wykład „Sztuki wodne” dawnego Krakowa w ramach Muzeomanii z cyklu Muzealna Akademia 67+/-. Prelegentem będzie dr Robert Wierzbicki.

Już od czasów starożytnych dostatek wody był jednym z podstawowych warunków powstania i rozwoju większych skupisk ludności oraz wszelkiej działalności gospodarczej. Pierwsze systemy zaopatrzenia w wodę pojawiły się ponad 5 tysięcy temu na terenach starożytnej Mezopotamii. Przez stulecia doskonale rozpowszechniły się w Azji Mniejszej oraz starożytnym Rzymie, docierając w czasie wędrówek ludów na tereny dzisiejszej Europy, w tym również do Polski. Postęp techniczny w tym zakresie doprowadził do powstania szeregu urządzeń, których zasady działania wykorzystywane są do czasów współczesnych. Zasadniczy wpływ na powstanie wodociągów wyposażonych w urządzenia do zwiększania ciśnienia wody miało odkrycie zasady naczyń połączonych oraz wynalazek koła wodnego. Koła wodne, jako jedno z podstawowych źródeł napędu w średniowieczu, znalazły szerokie zastosowanie niemal we wszystkich dziedzinach działalności gospodarczej i przemysłowej. Zespoły różnego rodzaju urządzeń napędzanych za ich pomocą określano wówczas mianem Waserkunst (sztuk wodnych).
W XIV wieku Kraków był jednym z największych miast polskich i ważnym ośrodkiem handlowym i rzemieślniczym. W tym czasie wodę do picia oraz na potrzeby gospodarcze czerpano przede wszystkim z licznych studzien, zarówno miejskich, jak i prywatnych. Wraz z rozwojem miasta rosło także zapotrzebowanie na wodę, co stworzyło potrzebę wprowadzenia bardziej wydajnego systemu zaopatrzenia w postaci wodociągu miejskiego. Źródłem wody, a także siłą napędową dla urządzeń powstałego na początku XV wieku systemu wodociągowego Krakowa była jedna z odnóg Rudawy zwana Młynówką Królewską. Początkowo zasięgiem wodociągu objęty był tylko kwartał Sławkowski oraz północna i zachodnia pierzeja Rynku, lecz z czasem objął on niemal cały obszar miasta. Był najstarszym tego typu wytworem na terenie ówczesnej Rzeczypospolitej, a jego powstanie miało istotny wpływ na rozwój rzemiosła, produkcji przemysłowej, usług publicznych, a także na poprawę stanu sanitarnego miasta.                                                                                                              
Muzealna Akademia 67+/-
Cykl wykładów skierowany przede wszystkim do osób starszych, zainteresowanych historią, kulturą i obyczajowością dawnego Krakowa. Spotkania przy kawie i herbacie poprowadzą doświadczeni muzealnicy i goście, którzy w przystępnej i atrakcyjnej formie opowiedzą o wybranych zagadnieniach. 
Tematem przewodnim jesienno-zimowej edycji programu będą idee, których rewolucyjny charakter odmienił społeczne, kulturalne i gospodarcze oblicza średniowiecznego i renesansowego Krakowa. Podczas środowych spotkań przeanalizujemy wybrane zagadnienia, począwszy od nieuchwytności czasu, przez wagę przemysłu, potencjał nauki, kończąc na kulturotwórczej roli mieszczaństwa czy innowacyjności architektury gotyckiej. Postaramy się udowodnić, że wbrew utrwalonym stereotypom wieki średnie były okresem przełomowych zmian, które wyznaczały nowe kierunki w rozwoju miasta.
Wykłady popularnonaukowe odbywają się w środy o godz. 17.00 w Pałacu Krzysztofory (sala audytoryjna Kupferhaus)