Wydarzenia

Pałac Krzysztofory

Wystawa "Wielkopolanie ku Niepodległej – w stulecie zwycięskiego powstania 1918-1919"

dodano 03.01.2019 - aktualizacja 19.01.2019
Zapraszamy Państwa na wystawę plenerową Wielkopolanie ku Niepodległej – w stulecie zwycięskiego powstania 1918-1919 roku przygotowaną przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości w Poznaniu.

Wernisaż wystawy: 17 stycznia 2019 roku, Plac Szczepański, godz. 17.00
 
Wystawa została przygotowana przez Wielkopolskie Muzeum Niepodległości w Poznaniu we współpracy z ponad 20 wielkopolskimi instytucjami muzealnymi, naukowymi, bibliotecznymi oraz organizacjami społecznymi, zajmującymi się pamięcią o powstaniu wielkopolskim. Stworzono ją z myślą o mieszkańcach największych polskich miast, w których będzie prezentowana od końca grudnia 2018 do czerwca 2019 roku. Pokazano ją już w Warszawie. Teraz czas na Kraków. Potem wystawa powędruje do Świętochłowic, Wrocławia, Zielonej Góry, Gdańska,  Bydgoszczy, Torunia i Białegostoku.
 
Wystawa upowszechnia wiedzę o zwycięskim powstaniu wielkopolskim w rocznicę jego stulecia i jest ważnym elementem upamiętnienia setnej rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości w 1918 roku. To także element promocji idei budowy w Poznaniu nowej siedziby Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918-1919. W poszczególnych modułach wystawy zwiedzający mogą poznać historię XIX-wiecznej drogi Wielkopolan do niepodległości, dzieje powstania wielkopolskiego, udział wojsk wielkopolskich w walkach o granice Rzeczypospolitej oraz kultywowanie pamięci o zwycięskim zrywie.
 
Bazą dla powstania wystawy były efekty XIX-wiecznej pracy organicznej, nazwanej później „najdłuższą wojną nowoczesnej Europy”. Działania niepodległościowe, w tym przygotowania do powstania, trwały cały rok 1918, ze szczególnym nasileniem w listopadzie i grudniu. Powstanie Wielkopolskie wybuchło 27 grudnia 1918 roku. Dzień wcześniej do Poznania przyjechał Ignacy Jan Paderewski. Jego powitanie przez poznaniaków zamieniło się w wielką, patriotyczną manifestację. Walki rozpoczęły się następnego dnia. Powstańcze oddziały formowały się w całej Wielkopolsce, opanowując miejscowości i obszary na czterech frontach: północnym, południowym, zachodnim i południowo-zachodnim. Na czele najpierw stanął kapitan Stanisław Taczak.  15 stycznia dowództwo nad walczącą Wielkopolską przejął generał Józef Dowbor Muśnicki.  16 lutego rozejm w Trewirze zawiesił działania zbrojne w Wielkopolsce. Jednak strona niemiecka nie pogodziła się z jego warunkami i walki trwały aż do podpisania traktatu wersalskiego 28 czerwca 1919 roku.  Powstanie Wielkopolskie było jedynym tak dużym, zwycięskim i skutecznym zrywem w historii Polski. Do jego sukcesu przyczyniła się postawa Wielkopolan – powstanie było zrywem obywatelskim – przyłączyły się do niego wszystkie warstwy społeczne. 
 
Wielkopolanie nie poprzestali na działaniach na terenie swojego regionu. Uczestniczyli aktywnie w powstaniach śląskich, obronie Lwowa, wojnie polsko-bolszewickiej. Odbudowującej się Polsce dostarczyli dobrze wyszkolonego i wyekwipowanego żołnierza. Po 123 latach zaboru, po kilkudziesięcioletniej  presji germanizacyjnej, Wielkopolska wniosła bardzo ważny wkład w odzyskanie niepodległości i stała się silnym regionem odrodzonej Polski. Powstanie Wielkopolskie miało zasięg regionalny (Wielkopolska, Kujawy, Ziemia Lubuska), ale znaczenie narodowe!

Współorganizatorem wystawy jest Muzeum Narodowe Rolnictwa w Szreniawie. Sfinansowano ją ze środków Miasta Poznania i Samorządu Województwa Wielkopolskiego oraz IPN, Archiwum Państwowego i na wcześniejszym etapie z Programu „Niepodległa”.

PROGRAM WYDARZEŃ TOWARZYSZĄCYCH